Czas na Wrocław! (7) – Sporty gimnastyczne

Na zbliżających się Igrzyskach Sportów Nieolimpijskich we Wrocławiu zobaczymy rywalizację w pięciu odmianach gimnastyki: akrobatyce, aerobiku, gimnastyce artystycznej oraz skokach na trampolinie i ścieżce. Gimnastyka artystyczna i skoki na trampolinie to zarazem dyscypliny olimpijskie. Dlaczego znalazły się w programie The World Games? Na czym polega specyfika poszczególnych dyscyplin? Na te i inne pytania znajdziecie odpowiedzi w kolejnej części naszego cyklu.

Gimnastyka na The World Games obecna jest od samego początku. Już podczas pierwszej edycji imprezy – w 1981 roku w Santa Clara – zawodnicy rywalizowali w skokach na trampolinie i na ścieżce gimnastycznej. Z czasem do programu igrzysk dołączały kolejne dyscypliny gimnastyczne: akrobatyka sportowa, aerobik sportowy i gimnastyka artystyczna. Wszystkie wspomniane wyżej odmiany gimnastyki zobaczymy także we Wrocławiu – łącznie sportowcy w stolicy Dolnego Śląska będą rywalizowali aż w dwudziestu trzech konkurencjach. Zawody gimnastyczne odbędą się w dniach 21-26 lipca 2017, a areną zmagań sportowców będzie zabytkowa Hala Stulecia.

Aerobik sportowy

Aerobik sportowy jest najmłodszą, ale bardzo prężnie rozwijającą się dyscypliną gimnastyczną. W 1995 roku w Paryżu odbyły się pierwsze mistrzostwa świata w tej specjalności, a dwa lata później w Lahti dyscyplina została włączona do programu The World Games. Aerobik sportowy wywodzi się od aerobiku rekreacyjnego, ale jego podstawowe kroki zostały wzbogacone koordynacyjnymi ćwiczeniami o wysokiej trudności oraz licznymi elementami siłowymi, tanecznymi i skokowymi. Podczas zmagań gimnastycy prezentują dwuminutowe układy choreograficzne, które muszą zawierać szereg elementów obowiązkowych i dodatkowych tj. skoki, pompki, szpagaty itp. Występy oceniają trzy grupy sędziów: techniczni, artystyczni i aerobikowi.

We Wrocławiu w ramach aerobiku sportowego obejrzymy rywalizację w siedmiu konkurencjach: solistek, solistów, par mieszanych, trójek, pięcioosobowych drużyn oraz ośmioosobowych zespołów w układach tanecznych (tzw. Dance Aerobic) i w układach ze specjalnymi platformami do ćwiczeń, tzw. stepami (Step Aerobic). Zmagania będą dwuetapowe – najpierw odbędą się kwalifikacje, z których awans do finału wywalczy czołowa czwórka zawodników lub zespołów w każdej konkurencji.

Poprzednie igrzyska zdominowali reprezentanci Chin – zawodnicy z Państwa Środka zdobyli w 2013 roku cztery złote medale: w zmaganiach trójek oraz we wszystkich konkurencjach zespołowych: Dance, Step i w rywalizacji drużyn). Dwukrotnie na najwyższym stopniu podium stawali Francuzi – w rywalizacji solistów oraz par mieszanych, a najlepszą solistką została Rumunka Oana Corina Constantin.

Gimnastyka artystyczna

Gimnastyka artystyczna to sport, który łączy w sobie elementy baletu, gimnastyki, tańca i umiejętności posługiwania się przyborami. Zawodniczki wykonują do muzyki ćwiczenia z jednym z czterech przyborów: obręczą, piłką, maczugami i wstążką. Występy oceniane są przez panel sędziowski, wygrywa gimnastyczka, która zgromadzi najwięcej punktów. Przedmiotem uwagi oceniających są skoki, zachowanie równowagi, piruety (obroty), elastyczność, umiejętność posługiwania się przyborami, wykonanie układu i wartość artystyczna. Za każdy układ można otrzymać maksymalnie 20 punktów.

Gimnastyka artystyczna to jedna z dwóch dyscyplin gimnastycznych na World Games, która jest rozgrywana również na igrzyskach olimpijskich. Olimpijski debiut gimnastyki artystycznej miał miejsce w 1984 roku w Los Angeles, a na The World Games ta dyscyplina sportu zagościła w roku 2001 w japońskiej Akicie. Na obu wielkich imprezach rozgrywane są jednak inne konkurencje: w zmaganiach olimpijskich zawodniczki rywalizują o medale w wieloboju indywidualnym oraz drużynowym. Nie są rozgrywane finałowe zawody z poszczególnymi przyborami. Na World Games przeciwnie – nie ma wieloboju, a toczy się jedynie dwuetapowa rywalizacja w układach z poszczególnymi przyborami. Osiem najlepszych zawodniczek kwalifikacji z każdym przyborem awansuje do czterech finałów, w których potem powalczą o medale. Złotymi medalistkami poprzednich The World Games w Cali w 2013 roku były Białorusinka Melitina Staniouta (piłka i maczugi) oraz trzecia gimnastyczka IO w Rio – Ukrainka Żanna Rizatdinowa (obręcz). Finałowe zmagania ze wstążką zostały odwołane.

Skoki na trampolinie

Skoki na trampolinie to dyscyplina, która od 2000 roku znajduje się także w programie olimpijskim. Jej obecność na najważniejszej imprezie  czterolecia jest jednak znikoma, bowiem rozgrywane są jedynie konkurencje skoków indywidualnych kobiet i mężczyzn. Podczas The World Games sport ten ma zatem okazję pokazać się w nieco większym wymiarze. Medale przyznawane są w skokach synchronicznych, skokach na mini-trampolinie oraz w skokach na ścieżce gimnastycznej.

W przypadku wszystkich konkurencji w pierwszej kolejności rozgrywane są kwalifikacje w których zarówno zawodnicy startujący indywidualnie, jak i duety wykonują dwa układy, złożone z różnego rodzaju ewolucji – skoków, salt, śrub itd. Najlepsi awansują do finału, w którym jeden układ decyduje o końcowej kolejności. Różnice pojawiają się w systemie oceniania. W przypadku skoków synchronicznych na batucie końcowa nota składa się z ocen za trudność, jakość wykonania, synchronizację oraz czas i długość lotu. W konkurencji mini-trampoliny, w której zawodnik po wykonaniu rozbiegu odbija się kolejno od dwóch trampolin, wykonując dwie ewolucje, na końcowy rezultat składają się tylko trudność i jakość wykonania.

Z tej samej rodziny sportów co skoki na trampolinie wywodzą się także skoki na ścieżce gimnastycznej. Dyscyplina ta w wielkim skrócie polega na wykonywaniu elementów gimnastycznych na 25-metrowej ścieżce o sprężynującym podłożu. Elementy wykonywane przez gimnastyków na ścieżce w  dużej mierze pokrywają się z tymi, które gimnastycy sportowi wykonują podczas ćwiczeń wolnych.

Zarówno skoki na trampolinie, jak i na ścieżce w programie The World Games pojawiły się już w 1981 roku. Cztery lata temu w Cali najmocniej obłowili się Chińczycy, którzy wywalczyli trzy z sześciu złotych medali. W tym roku także powinni być głównymi faworytami do miejsc na podium.

Akrobatyka sportowa

Jedną z najstarszych i z całą pewnością najbardziej efektownych dyscyplin The World Games we Wrocławiu będzie akrobatyka sportowa. Jak podają niektóre źródła dyscyplinę tę znali już starożytni Egipcjanie. Współcześnie akrobatyka może kojarzyć się nieco z pokazami cyrkowymi. To właśnie w tym sporcie możemy oglądać różnego rodzaju „budowle” skonstruowane z gimnastyków.

Zmagania w akrobatyce odbywają się na elastycznej, sprężynującej planszy pokrytej wykładziną gimnastyczną. Ćwiczenia są wykonywane do muzyki i zawierają elementy indywidualne i grupowe, które w całości tworzą choreografię układu. Wyróżniamy następujące konkurencje: grupowe kobiet, grupowe mężczyzn, dwójki kobiet, dwójki mężczyzn i dwójki mieszane. W każdej z konkurencji do wykonania są trzy układy – statyczny (partnerzy są w ciągłym kontakcie, zawodnik „górny” wykonuje elementy statyczne i jest podtrzymywany przez zawodników „dolnych), układ dynamiczny (zawierający wyrzucane skoki i salta) oraz układ kombinowany, łączący elementy pozostałych dwóch układów. Pierwsze dwa układy są wykorzystywane jako kwalifikacje do finału. O rozstrzygnięciach medalowych decyduje układ kombinowany.

Akrobatyka w rodzinie The World Games znalazła się w 1985 roku. Cztery lata temu o prym w tej dyscyplinie walczyli Chińczycy i Brytyjczycy, którzy triumfowali w dwóch konkurencjach.

Opracowali: Inga Świetlicka i Mateusz Górecki


Co? – Sporty gimnastyczne (aerobik sportowy, gimnastyka artystyczna, skoki na trampolinie, akrobatyka sportowa)
Gdzie? – Hala Stulecia
Kiedy? – Program
Kto? – gimnastyka akrobatyczna (Julia Kraj, Wojciech Dackiewicz), skoki na trampolinie (Bartłomiej Hes, Łukasz Tomaszewski), gimnastyka artystyczna (Angela Kosoulieva)